rss search

next page next page close

Lofprijs en aanbidding veranderd

Lofprijs en aanbidding veroveren de wereld. En dat is goed; Als je het eerste deel over lofprijs en aanbidding hebt gelezen dan weet je inmiddels dat lofprijs en aanbidding je verandert. je anders tegen de wereld aan gaat kijken. De wereld draait niet langer om jou, maar om God. Je bent minder gauw bang, minder gauw boos en jouw geluk staat los van je omstandigheden. Door in de nabijheid te komen van God, word je een mooier mens.

Het tweede deel ging over hoe lofprijs en aanbidding de kerk transformeert. Als we met onze lichaamshouding, mimiek en stem God gezamenlijk groot maken en aanbidden, richten we elkaar op God en beleven we Gods grootheid nog veel meer.

Dus het is goed dat lofprijs en aanbidding onder de aandacht komen en dat steeds meer kerken moeite doen om de zangdiensten te versterken.

Maar soms heb je het gevoel dat er iets niet klopt. Dat er hier en daar cruciale fouten worden gemaakt. Heeft iemand al eens goed gekeken naar de titel? Wat klopt daar niet? Veranderd met een D. Toevallig is het deze keer geen spellingsfout. De titel is nog niet afgemaakt. Het moet zijn: “Lofprijs en aanbidding (wordt) veranderd door mijn kerk en wereld.” Ofwel: “Mijn kerk en wereld veranderen lofprijs en aanbidding. In ons enthousiasme hebben we het bijbelse concept van lofprijs en aanbidding opgepakt en er een eigen ding van gemaakt. Naarmate ik er studie van ging maken werd ik verontrust over de kloof die er bestaat tussen wat de Bijbel en wat de kerk in praktijk brengt. Waarom is dat erg? Omdat Bijbelse lofprijs en aanbidding levensveranderd is. Hoe verder onze visie op lofprijs en aanbidding van de Bijbelse visie af komt te staan, des te zwakker zal het zijn. Als de duivel de hernieuwde enthousiasme voor het prijzen en aanbidden van God niet kan uitdoven, zal hij proberen het te veranderen in iets krachteloos.

In dit artikel ga ik drie moderne opvattingen bespreken in het licht van wat de Bijbel zegt. En ik vertel nu alvast dat ze alledrie de toets niet zullen doorstaan.

 

Misvatting 1. Lofprijs en Aanbidding doen we op zondag.

Nergens in de Bijbel worden lofprijs en aanbidding beperkt tot één dag in de week. Laat staan één half uur in de week. In de Bijbel lezen we iets heel anders. Psalm 34:1: “De HEER wil ik prijzen, elk uur van de dag, mijn mond is altijd vol van zijn lof”. En nog een andere tekst over lofprijs: “Ik zing u dagelijks zevenmaal lof om uw rechtvaardige voorschriften”. Zevenmaal per dag! Dat is pas geestelijke discipline.

Wat voor excuus kunnen we mogelijkerwijs verzinnen om hier onder uit te komen? Dat we het te druk daarvoor hebben? Deze keer hebben we geluk. Daniël had het ook heel erg druk als regeringsfunctionaris (Dan. 6:11). Hij deed het maar drie keer per dag. Dat valt dan weer mee!

Maar nu zonder gekheid: Lofprijs en aanbidding hoort niet alleen thuis op de zondagochtend, het behoort deel te zijn van je dagelijkse routine. En dat spreekt voor zich. God prijzen en aanbidden zuivert je geest. Het verwijdert leugens uit je gedachten, zet je wil op het goede spoor, heiligt jouw emoties. Wie gelooft nu dat dat maar één half uurtje per week moet? Als ik kijk naar wat voor gedachten en ideeën er in mijn hoofd rondspoken dan besef ik dat ik maar beter voor de zeven keer per dag optie kan gaan.

Het leven is een beetje zoals een Twitter-account. Om de zoveel seconden komen er nieuwe twitterberichten in je account. De oudere berichten schuiven telkens naar beneden. Als jij je maar zo heel nu en dan vult met besef van Gods aanwezigheid, dan verdwijnt dat besef na korte tijd op de achtergrond. Je hoofd wordt gevuld met meningen, televisie, werk, studie en elke dag honderden reclameberichten. Meerdere keren per dag God prijzen en aanbidden is zo gek nog niet.

Met je dan persé letterlijk zingen of bidden of knielen? Ja. Ik heb gestudeerd en gestudeerd maar hoe graag ik ook wil, ik kom tot geen andere conclusie. Sommige mensen zullen zeggen: “Nee. Aanbidding is een levensstijl. Als jij leeft zoals God dat wil, aanbid je hem met je daden.” Helaas is dit christelijke lariekoek. Ik kan er kort over zijn: het is nergens in de Bijbel te vinden. In het Engels taalgebied baseert men dit wel eens ten onrechte op een bijbeltekst, te weten: Rom 12 vers 1. Dit komt echter voort uit een vertaalfout. Daar komt nog bij dat het onverstandig is om je visie op aanbidding aan één vers op te hangen. Nee, aanbidding is geen levensstijl. Het is iets wat je doet met je lichaam. Het kost tijd en aandacht.

Stel dat we vanaf nu allemaal elke dag de tijd nemen om ons te richten op God en hem te prijzen en te aanbidden. Wat zal er dan gezongen worden op zondagochtend. Wat een droom.

 

Misvatting 2. Lofprijs en aanbidding geeft een plezierig gevoel.

Hoor je dit wel eens:  “Ik ben naar die-en-die conferentie geweest. De aanbidding was fantastisch!” Of: “Ik hou meer lofprijs dan van aanbidding. Aanbidding vind ik een beetje saai.” Of: “Welke cd zullen we eens opzetten? Doe maar die blauwe, ik heb wel zin in een beetje aanbidding.”

Het zijn allemaal symptomen van een verkeerd begrip van aanbidding. Lofprijs en aanbidding zijn een product geworden. Aanbidding is een cd of een evenement. De kerk is de aanbieder van lofprijs en aanbidding en jij kiest die kerk uit die het beste voldoet aan jouw wensen. En als de lofprijs en aanbidding een keer tegenvalt, dan zijn we teleurgesteld en vragen we ons zelfs af wat we nog bij die kerk doen.

Dit komt voort uit een misvatting wat niemand zou durven zeggen, maar wat opgaat voor velen van ons en misschien wel ons allemaal: Lofprijs en aanbidding gaat om mij. Om mijn plezier. Mijn behoefte.

Deze gedachte is een zware overtreding. Wie was ook alweer de eerste die dit zei? Juist. De satan.

De Bijbel zegt precies het tegenovergestelde. Lofprijs en aanbidding is een offer. Eén van de eerste keren dat het woord “aanbidden” in de Bijbel voorkomt, is te vinden in Genesis 22:5: Abraham zei tegen zijn knechten: Blijven jullie hier met de ezel, dan zullen ik en de jongen daarheen gaan. Als wij ons neergebogen hebben, zullen wij bij jullie terugkeren.

Waar wij het woord ‘neergebogen’ lezen wordt het woord “Shacha”gebruikt: aanbidden. Wat verstaat Abraham onder dat aanbidden? Wat gaat hij doen? Hij staat op het punt zijn eigen zoon te offeren. Aanbidding geeft Abraham geen plezierig gevoel.

De eerste keer dat we het woord ‘aanbidding’ in het Nieuwe Testament tegenkomen, is Mattheüs 2:2. “[De wijzen uit het oosten] zeiden: Waar is de pasgeboren Koning van de Joden? Want wij hebben Zijn ster in het oosten gezien en zijn gekomen om Hem te aanbidden.”

Wat hield aanbidden voor hen in? Het genieten van beschuit met muisjes? Nee. Ze hadden wekenlang gereisd om een enorm financiëel offer te brengen. Het ging om Jezus.

En ook bij ons gaat het om Jezus. Kom niet wat halen tijdens de kerkdienst, kom wat brengen. Beoordeel de zangdienst niet, maar word deel van de zangdienst. Ga staan, hef je handen op, zing luid en geef jouw lofprijs en aanbidding aan God. Soms voel je de kracht van de Heilige Geest door je heen stromen, en soms voel je niets. Soms echter welt er enorme angst in je op. Want in Jesaja 8:13 staat: “Alleen de HEER van de hemelse machten is heilig, voor hem zijn angst en ontzag op hun plaats.”  De aanwezigheid van God is niet alleen heerlijk, het is ook beangstigend. Heilig. Zuiverend. Alles wat niet goed is in je leven, brandt weg in zijn aanwezigheid. En als je de moed hebt om niet weg te rennen zal Hij je reinigen. Door de lofprijs en aanbidding heen. Tot dat je rein van hart bent. Want wat zegt Jezus in de zaligsprekingen (Mt. 5:8). Wie zullen God zien? Wie zullen door lofprijs en aanbidding dicht bij Zijn troon naderen? De reinen van hart.

Uiteindelijk levert aanbidding de grootste vreugde op, maar het komt niet goedkoop.

Hoe zit het dan met lofprijs? Lofprijs is heel blij van aard. Het is vrolijk. Geeft dat niet een plezier gevoel? Ook hier geldt: niet altijd. Wie kent Habakuk 3 (vers 17-18) niet:

“Al zal de vijgenboom niet bloeien, al zal de wijnstok niets voortbrengen,

al zal de oogst van de olijfboom tegenvallen,

al zal er geen koren op de akkers staan,

al zal er geen schaap meer in de kooien zijn

en geen rund meer binnen de omheining –

toch zal ik juichen voor de HEER,

jubelen voor de God die mij redt.”

 

Misvatting 3. Lofprijs en aanbidding is niet mijn ding.

Dit is een misvatting omdat lofprijs en aanbidding wél jouw ding is. Lofprijs en aanbidding is namelijk universeel. Iedereen lofprijst. Bezoek maar eens tijdens een concert of een sportwedstrijd. Iedereen aanbidt. Sommigen aanbidden het geld, anderen aanbidden hun moeder en weer anderen aanbidden zichzelf. Iedereen is vol van iets. Iedereen stelt z’n vertrouwen ergens in. Iedereen is ergens dienstbaar aan. Bob Dylan zong het al: “You’re Gonna Serve Somebody”. Het is niet de vraag of je aan lofprijs en aanbidding doet; het is de vraag wie of wat je prijst of aanbidt.

Waar het hart vol van is, stroomt de mond van over. Als jouw hart vol is van wie God is zul je niet anders kunnen dan lofprijzen en aanbidden. Extraverte mensen zullen dat uitbundig doen, introverte mensen niet. Mensen die muzikaal zijn kiezen meteen voor muzikale lofprijs en aanbidding. Mensen die niet zoveel met muziek hebben kiezen voor de niet-muzikale vormen. Dat kan allemaal. De meeste aanbidding in de Bijbel is zonder muziek. En er is ook lofprijs zonder muziek: denk aan het juichen. Het valt me op dat er steeds meer wordt gejuicht in de kerk. Ik vind dat erg mooi en enthousiast klinken.

Maar waar Gods grootheid en heerlijkheid zichtbaar worden, gaan mensen automatisch lofprijzen en aanbidden. Daarom is het verstandig om eerst uit Gods Woord te onderwijzen en daarna pas te lofprijzen en te aanbidden. Zo gebeurt het ook in Nehemia 9:3: Zo stonden ze daar, en gedurende een vierde deel van de dag werd er voorgelezen uit het boek van de wet van de HEER, hun God, en nog eens een vierde deel van de dag beleden ze schuld en [aanbaden ze] de HEER, hun God.”  Eerst luisteren naar Gods Woord, en daarna reageren in aanbidding. Dezelfde tendens vinden we in Kolossenzen 3:16: “Laat Christus’ woorden in al hun rijkdom in u wonen; onderricht en vermaan elkaar in alle wijsheid, zing met heel uw hart psalmen en hymnen voor God en liederen die de Geest u vol genade ingeeft.” Eerst het onderwijs van Christus’ woorden, daarna pas lofprijzen.

Moeten we de volgorde van de dienst dan niet omdraaien? De spreker aan het begin en de lofprijs en aanbidding aan het eind? Ik ben daar een voorstander van. Maar het kan ook anders. Een bijbelgedeelte aan het begin van de dienst. Of een getuigenis; ik leg de uitdaging bij de lezer neer.

De grootste misvatting heb ik voor het laatst bewaard: Namelijk dat God niet op jouw lofprijs en aanbidding zit te wachten. Het is een begrijpelijke gedachte. God weet hoe groot en goed Hij is. Waarom moet een nietig mensje als jij en ik Hem dat vertellen? Dat heeft Hij toch niet nodig? Wat maakt het dan uit of ik, in een koor van miljoenen stemmen, voor Hem zing?

Dit is de grootste misvatting ooit. Jezus zegt in Johannes 4:23 dat God op zoek is naar mensen die Hem aanbidden. Zijn ogen gaan over de aarde en Hij speurt de hele tijd naar mensen die voor Hem wil zingen. Niet dat Hij dat nodig heeft, Hij vindt het gewoon heerlijk. Jij bent Zijn zoon, zijn dochter en Hij kan zijn ogen niet van af houden als je aanbidt.

Een paar weken geleden was mijn vrouw jarig. Die dag sloop ik vroeg in de ochtend het bed uit en samen met mijn twee dochters gingen we naar de ouderlijke slaapkamer met een dienblad vol met lekkere dingen. We duwden de deur open en begonnen luidkeels voor haar te zingen. Ik zong technisch perfect. Loepzuivere tonen, goede articulatie en uitstekend ritmegevoel. Mijn vrouw heeft geen één keer mijn kant uit gekeken. Mijn oudste dochter van vijf kan best goed zingen maar vloog hier en daar een beetje uit de bocht. En mijn jongste dochter van twee? Ze stootte enthousiaste kreetjes uit. En Carolien straalde. Ze kon haar ogen niet van onze twee dochters afhouden. Ze straalde van oor tot oor.

Zo kijkt God naar ons als we aanbidden. We aanbidden niet voor onszelf maar voor die God die straalt van oor tot oor. Die zijn ogen niet van jou af kan houden. En als je iets anders aanbidt, als je Hem niet meer aanbidt maar voortdurend met iets anders bezig bent, dan wordt hij een jaloers God. Hij kan dat niet verdragen; Hij kan daar niet tegen. Zo gek is Hij op jou.

Aanbid God. Prijs God. Alleen Hij is het waard!

 

 

 

 


next page next page close

vGK Noordwolde – de liturgie

Aanstaande zondagavond speel & spreek ik in de voortgezet Gereformeerde Kerk te Noordwolde (in Friesland). Hieronder de liturgie en  hoe het tot stand gekomen is.

 

Thema: PRATEN MET GOD (Neem de rode pil)

 

Dienst programma

  • Zingen: Geest van hierboven (Gez. 477, in D)

Opening door Gertie

Medley: Opw. 40 Opw 42 en Opw 244 (allemaal in D)

  • Opw 40: Zoek eerst het koninkrijk van God
  • Opw 42: Stel mijn vertrouwen
  • Opw 244: Welzalig de man die niet wandelt

Schriftlezing: Joh. 10: 1-4 door Gerrit

  • Opw 281: Als een hert dat verlangt naar water

Preek deel 1

  • Opw 731: Jezus ik hou van U

Preek deel 2

  • Opw 488: Heer ik kom tot U

Afsluitingsgebed

  • Opw 569: Regeer in mij (slotlied)

 

Totstandkoming

Het voorbereiden van een dienst begint met een thema, en een thema begint met een doelstelling. Afgelopen maandagavond hebben we (een aantal jongeren, iets minder jongere jongeren en ik) gebrainstormd over welke onderwerpen interessant gevonden worden door zowel buitenkerkelijken als kerkelijken. Onze doelstelling was om daar een  aantal diensten over te houden. We hebben uit die thema’s een selectie gemaakt en die selectie weer samengevat (met enig hangen en wurgen) in één thema: PRATEN MET GOD.

Dit thema ga ik in vier diensten uitbouwen. Zet het in je agenda:

  • 21 april: Neem de rode pil
  • 2 juni: Age doesn’t matter
  • 14 juli: Onzichtbare kracht
  • 3 nov: De Hemelse Finale

Tijd: 19.00 tot 20.00 uur

Plaats: Dwarsvaartweg 1, 8391 MH NOORDWOLDE (Friesland)

De liederen zijn uitgezocht door Adine Versluis, Gerrit Bouius en Trijntje Hoekstra. Vervolgens heb ik daaruit een selectie gemaakt. Deze stappen heb ik gevolgd:

  • Beginlied: Een bekend lied, niet meteen te druk, maar wel krachtig beginnen. “Geest van Hierboven” staat wel hoog, maar we doen hem anderhalve toon lager (in toonsoort D).
  • Daarna doet Gertie de opening, votum, groet, inleiding thema.
  • De liederen 40, 42 en 277 zijn liederen die qua stijl goed bij elkaar passen en ze leren ons iets. Er wordt nog geen toewijding verwacht van de bezoekers; dat doen we pas na de preek. Ik begeleid dit met gitaar.
  • Vervolgens komt Gerrit met de tekstgedeelten die de kern van de preek raken. We lezen over Jezus als Goede Herder en blijven in het Fauna-thema met het volgende lied. Jammer dat er niet een lied is als “Als een schaap dat verlangt naar vers gras” 🙂
  • De preek bestaat uit twee delen. Twee korte preken is beter te volgen dan één lange preek.
  • We onderbreken de preek met Opw. 731: Jezus ik hou van U. Dit sluit aan met hoe het eerste deel wordt afgesloten.
  • Tenslotte onderstrepen Opw. 488 en Opw. 569 het thema en kunnen mensen hun toewijding uitspreken.

 


next page next page close

De 10 voordelen van arm zijn

Denk je ook wel eens dat je te weinig geld hebt? Als je in Nederland woont is dat waarschijnlijk niet waar. Zorg dat je van je overbodige centen afkomt, want arm zijn heeft meer voordelen dan rijk zijn! Hier zijn de 10 voordelen van arm zijn, afkomstig van Monika Hellwig.

 

  1. De armen hebben door dat ze dringend behoefte hebben aan verlossing.
  2. De armen weten dat ze afhankelijk zijn van God en van elkaar.
  3. De armen baseren hun gevoel van veiligheid niet op dingen, maar op mensen.
  4. De armen hebben geen hoge dunk van hun eigen gewichtigheid en geen overdreven behoefte aan privacy.
  5. De armen verwachten weinig van competitie en alles van coöperatie.
  6. De armen kunnen goed onderscheiden wat ze echt nodig hebben en wat eigenlijk luxe is.
  7. De armen zijn geduldig omdat ze geleerd hebben te wachten op alles en iedereen waar ze afhankelijk van zijn.
  8. De angsten van de armen zijn realistischer en minder overdreven omdat ze al hebben geleerd dat iemand groot lijden en gebrek kan overleven.
  9. Wanneer de armen het evangelie horen zien ze dat als goed nieuws en niet als een bedreiging of verwijt.
  10. De armen geven zich zonder enige reserve over aan het evangelie, omdat ze weinig te verliezen hebben en bereid zijn tot alles.

Waar ‘targeten’ we onze kerkdiensten op? Op veertigplussers met een goede baan? Of op de werklozen, tieners, bijstandsmoeders en asielzoekers? Ik besef heel goed dat ook kerken geld nodig hebben om goed te functioneren, maar misschien kunnen we de mensen met twee auto’s, drie vakanties en dertien maanden vragen wat meer geven. Daarmee helpen we ze tenslotte, die arme stakkers.


next page next page close

Emerging Church deel III – kerk en wereld

U leest een artikel die hoort bij een serie genaamd “The Emerging Church”. Klik op de links om de andere artikelen behorende bij deze serie te lezen.

1. Emerging Church: De nieuwe kerk

2. Emerging Church: Als Jezus zijn.

3. Emerging Church: Kerk en wereld.

4. Emerging Church: Over appels, bomen en bijeenkomsten.

5. Emerging Church: Einde evangelisatie. 

 

Een aantal jaren geleden werd ik gebeld door een bassiste. “Ik speel niet mee, komende zondag. Ik kan er gewoon niet achter staan.” Die zondag stond een dienst voor buitenstaanders op het programma en het nummer “Bridge over Troubled Water” van Simon & Garfunkel stond op het programma. Een nummer wat Michael W. Smith in die tijd ook al op een cd had ingezongen, maar toch was het voor haar een brug te ver om het achter op een podium uit te voeren in de kerk. Niet-kerkelijke liederen horen gewoon niet thuis in een kerk. Dat hoort bij de wereld. Uiteindelijk heeft ze wel gespeeld omdat ze dienstbaar en flexibel was en omdat ze vertrouwen had in het leiderschap, maar helemaal happy was ze er niet mee.

Recentelijk was ik aanwezig in een andere kerk. Tijdens het open gebed (een moment waarop gemeenteleden als ze willen vanuit de zaal gebeden uit kunnen spreken) bad een jongere (schat ik in, ik had mijn ogen netjes dicht). In één zin dankte hij God voor de kerkdienst en voor het grappige cabaret van Najib Amhali op de zaterdagavond. Ik schrok even op, maar hield uiteraard mijn ogen netjes dicht.

Tussen beide gebeurtenissen zitten hooguit vijf jaar. Kruipt de wereld de kerk in? Vanuit het perspectief van de Emerging Church is er iets heel anders aan de hand. De kerk is de wereld ontvlucht en achter een hoge muur gekropen. Inmiddels doet de kerk hier en daar weer een deur of een venster open.

Veel christenen denken dat de kerk door de geschiedenis heen van het rechte spoor is geweken door profane, onheilige zaken toe te staan binnen de kerkmuren. De Emerging Church werpt een ander licht op de zaak. Van de geboorte van de kerk tot aan pakweg de zestiende eeuw is er nooit een onderscheid tussen kerk en wereld geweest. De kerk was politiek, sociaal en cultureel actief en al die aspecten werden zowel binnen als buiten de kerkmuren besproken en behandeld. Vanaf de zestiende eeuw ging men echter systematischer naar de wereld kijken. Commercie hoorde thuis in de winkels, politiek in de stadshuizen, theater in de schouwburg en religie in de kerk. Voordeel: door een harde scheidslijn te trekken tussen het heilige en profane werd de kerk zuiverder. Nadeel: door het religieuze leven te beperken tot de kerk, verdween God uit de theaters, uit de stadshuizen, uit de musea, uit de winkelcentra en uit Jorwerd. De Emerging Church zegt daarom: zoals er tegen het spirituele aspect van het leven werd aangekeken van de eerste tot de zestiende eeuw, zo pakken we dat nu terug.

Wat betekent dat concreet voor de kerkdienst? Afbeeldingen, video-fragmenten, liedjes en activiteiten die niet binnen de kerk zijn ontstaan worden tijdens de dienst gebruikt. Oorspronkelijk zijn ze niet bedoeld om God te eren, maar in de kerk krijgen ze een nieuwe betekenis. Het onheilige wordt heilig gemaakt. Dit heeft twee positieve effecten: onkerkelijke mensen vinden herkenning binnen de kerk en kerkelijke mensen vinden herkenning in de wereld. Wanneer ze een lied horen in de publieke ruimte die ze die zondag in de kerk hebben gehoord, wordt hun aandacht naar God teruggetrokken. De grootheid, schoonheid, goedheid van God blijft niet langer beperkt zichtbaar in de kerk (en in de natuur, voegen wij Europese christenen daar aan toe), maar ook in ieder aspect van het dagelijks leven.

Waar komt ons idee vandaan dat kerk en wereld tegenover elkaar staan? Misschien uit Johannes 7:7 of Romeinen 12:2? Daar kun je het vaaglijk van afleiden, maar niet met zekerheid. Dat de wereld slecht is vind je veelvuldig in de Bijbel, maar dat de kerk dat oordeel ontspringt kan ik nergens vinden. Als in de Bijbel het woord ‘wereld’ valt wordt vaak Gods liefde en Jezus’ offer voor de wereld genoemd of worden christenen opgeroepen om betekenis te hebben in de wereld. De Emerging Church heeft dus gelijk; we mogen geen culturele of religieuze scheiding tussen kerk en wereld aanbrengen. We Zijn het zout en zoutkorreltjes behoren zich te verspreiden tussen het voedsel (=de wereld) om bederf tegen te gaan. Dat betekent dat er ook voedsel (=de wereld) zich tussen de zoutkorreltjes mag bevinden.

Maar waarom maakt dit ons bang?  We worden ongerust omdat, zodra we de wereld in de kerk halen, er onzuivere elementen mee gaan komen. De kunststukken, activiteiten, films en liederen moeten kritisch worden bekeken op hun inhoud. En, naar mijn mening, ook op de herkomst. Het staat voor mij als een paal boven water dat er demonische aanwezigheid verbonden kan zijn aan voorwerpen en misschien – dat weet ik wat minder zeker – aan liederen en kunstvormen. Door de Heilige Geest kunnen we herkennen wat wel en niet gebruikt kan worden. Dat onderscheidingsvermogen hebben we nodig. Niet overal in de Emerging Church zie je dat onderscheidingsvermogen wat de Geest ons wil geven: zo worden in sommige kerken al druk gemasseerd en Yoga toegepast. Dat gaat me niet een beetje te ver; dat gaat me véél te ver.

De kerk heeft de wereld buitengesloten en dat heeft er in geresulteerd dat hele generaties de kerk uit zijn gegaan. Ze beleven niets meer in de kerk omdat de taal en de cultuur van hun dagelijks leven niet welkom is daar. Decennia lang konden we zeggen: “Zodra ze God gaan zoeken, komen ze wel terug.” God was immers niet in de wereld, maar alleen in de kerk te vinden. Dat is niet meer zo. De Nederlandse cultuur omhelst inmiddels het spirituele en op iedere hoek van de straat is wel iets spiritueels te vinden. Kijk naar het succes van tijdschriften als Happinez. Dit vond ik op infonu.nl:

Erik Sengers, godsdienstsocioloog aan de Vrije Universiteit te Amsterdam heeft een verklaring. Volgens hem vult Happinez een gat wat is ontstaan door de ontkerkelijking in Nederland. ‘Mensen ontdekken de keerzijde van individualisering en gaan op zoek naar mysterie en zingeving. Happinez is niet sektarisch en behandelt alles van christendom en boeddhisme tot new age.’

Er zijn veel bloggers die ons waarschuwen voor de Emerging Church. Inmiddels weet ik ook dat veel kerken die zich onder deze beweging scharen uit de bocht gevlogen zijn. Maar het appèl dat deze nieuwe kerkvorm doet aan alle christenen is terecht. God heeft zijn Geliefde Zoon gegeven voor deze wereld en Hij volvoert Zijn plan. Dat plan volvoert hij in de wereld. Gaan we daar deel van uit maken, of blijven we in ons veilige afschermde hoekje zitten totdat alles over is?

Kom op broers en zussen, de wereld in!


next page next page close

Emerging Church deel II – Als Jezus

U leest een artikel die hoort bij een serie genaamd “The Emerging Church”. Klik op de links om de andere artikelen behorende bij deze serie te lezen.

1. Emerging Church: De nieuwe kerk

2. Emerging Church: Als Jezus zijn.

3. Emerging Church: Kerk en wereld.

4. Emerging Church: Over appels, bomen en bijeenkomsten.

5. Emerging Church: Einde evangelisatie. 

 

Dat christenen als Jezus willen zijn is niet nieuw. Maar hoe ver ga je? Hoewel er best een paar christenen te vinden zullen zijn met een lange jas en een baard, zullen weinigen van hen Aramees en Hebreeuws spreken, op sandalen rondlopen en op een ezel naar het werk gaan. Er is blijkbaar een grens. Sommige eigenschappen wil je wel overnemen en sommige niet. Er heerst een bepaalde overeenstemming over hoe dat er uitziet, dat ‘als Jezus zijn’ maar de consensus brokkelt af. De Emerging Church denkt er namelijk heel anders over dan de meeste hedendaagse kerken.

Even tussendoor: ik bedoel met “Emerging Church” een stroming onder christenen die wereldwijd aan invloed wint. Er is geen kerk die “Emerging Church” heet, maar een groeiend aantal kerken vertonen steeds meer eigenschappen van deze stroming.

Wie is Jezus? Als je het een gemiddelde christen vraagt, zal deze antwoorden (naast dat Hij de Zoon van God, de Redder van de wereld is, enzovoorts) dat het een goede man was die onderwijs gaf en mensen genas. Hij loog niet, Hij was wijs, Hij zondigde niet, Hij sprak inspirerende woorden, Hij studeerde de Geschriften en Hij bad. Dat is allemaal waar. Als we ons best doen om Jezus daar in na te volgen dan doen we daar goed aan. Maar velen zeggen ook het volgende: Jezus was aardig, Hij was niet geïnteresseerd in aardse politiek en andere zaken, en Hij probeerde iedereen te vriend te houden. En daar legt de Emerging Church de vinger op de zere plek. Jezus maakte vijanden. Hij nam geen blad voor de mond. Hij had voor die tijd extreem revolutionaire denkbeelden (bijvoorbeeld over vrouwen en kinderen, het volgen van de wet en het omgaan met rijkdom) en bedacht zich geen moment om die inzichten te delen met een enorme menigte mensen. Hij brak het halve tempelplein af, beledigde leiders en bracht een nieuw Koninkrijk in contrast tot het keizerrijk van de R0meinen. Er is geen andere manier waarop zijn gehoor dat laatste had kunnen opvatten als een (geweldloze) revolutie. De Emerging Church wijst ons op het feit dat Jezus geen zacht gekookt ei was en dat heeft praktische consequenties. Wie Jezus wil volgen zal blijkbaar hier en daar een tempeltafeltje om moeten gooien.

Waar de kerk jarenlang de biddende, pratende en (afhankelijk van je denominatie) genezende Jezus heeft benadrukt brengt de Emerging Church de sociale agenda van Jezus weer naar voren. Zorgen voor de armen. Actief verzet tegen leugen, hypocrisie en onrecht. Met beide benen in de maatschappij staan. De kerk is hier aan toe, denk ik. Jarenlang heeft de rechtzinnige kerk zich toegelegd op onderwijs als een reactie tegen vrijzinnigheid. Goede preken en interessante Bijbelstudies om mensen te helpen de Waarheid vast te houden te midden van de grote stroom van informatie en meningen die op ons af is gekomen. De kerk heeft zich op eigen erf teruggetrokken en is een veilige haven voor de kerkleden en gemeenteleden. Een eenvoudige plek met een eenvoudige leer tegenover een ingewikkelde, postmoderne, pluralistische maatschappij. Dat is goed hoor. Maar…

…wie als Jezus wil zijn, kan niet achter de kerkdeur verstopt blijven. Dat zou Jezus nooit doen! Hij had niet op maandagavond gemeentevergadering, op dinsdagavond kring, op woensdagavond muziek, op donderdagavond Bijbelstudie en op vrijdagavond jeugdgroep. Hij was niet te vinden onder de mensen van zijn niveau en zijn (Farizeïstische!) levensovertuiging, maar bij de mensen die Hem nodig hadden. Hij had op maandagavond een afspraak met een Samaritaanse vrouw, op dinsdag voedde Hij 5000 mensen, op woensdagavond dreef Hij demonen uit, op donderdagavond at hij bij Zacheüs en op vrijdagavond genas Hij zieken. Dat laatste tot frustratie van de rechtzinnige kerkmensen van die tijd: de Farizeëen. Zij riepen Jezus om te stoppen en tot berouw en bekering te komen. Jezus reageerde daarop door nog meer mensen uit te nodigen te worden zoals Hij.

 

Praktische lessen van de Emerging Church voor de kerkdienst

De kerkdienst is een stopcontact. De bedoeling is dat we met onze oplaadbare auto’s en fietsen naar de kerk komen om op te laden en daarna de wereld in te rijden en te fietsen. Helaas nemen veel christenen hun koffiezetapparaat, televisie, waterkoker en elektrische kachels mee naar de kerk om daar een heel gezellig, leuk en warm plekje te maken. Je weet wel, schuilen voor de Boze Wereld. Als Jezus zou langskomen zou hij resoluut de oplaadpaal omschoppen, denk ik. Vinden we Jezus dan nog aardig? Dit gaat niet over de vorm van de kerkdienst (Want oh, wat is daar al veel over geschreven, ook door mij). Dit gaat over de boodschap. Het is niet zo prettig om voortdurend te horen dat we in de wereld thuishoren en dat we daar(mee) bevriend moeten raken. Dat is gevaarlijk, want de wereld heeft zuigkracht. Maar ja, Jezus volgen is nu eenmaal gevaarlijk.

De Emerging Church wordt vaak verward met de Seeker-Sensitive Church beweging (van met name Bill Hybels en Rick Warren) maar dat is niet correct. Het zijn twee totaal verschillende bewegingen. Ze komen ook niet uit elkaar voort. Waar zoekersvriendelijke kerken de drempel van de kerkdienst verlagen om zoveel mogelijk niet- en randkerkelijke mensen te kunnen verwelkomen doet de Emerging Church precies het omgekeerde. De inhoud van de kerkdienst is zo radicaal mogelijk zodat kerkelijke mensen kunnen blijven groeien en niet geestelijk stil blijven staan. Buitenkerkelijken zijn weliswaar welkom in de dienst maar worden daar helemaal niet verwacht. Dit in overeenstemming met veel culturen over de hele wereld waar het helemaal niet normaal is om een kerkdienst binnen te lopen. De voorganger Steve Collins van de Emerging Church “Grace” in Engeland zegt: “In het Verenigd Koninkrijk zullen buitenstaanders niet eerder een kerk binnenlopen als dat een buitenstaander een moskee of een homobar binnen zou gaan.” In een omgeving als deze krijgt een Seeker Sensitive Church geen voet aan de grond. Christenen moeten naar buiten gaan en niet verwachten dat niet-christenen naar binnen komen.
Voor de Emerging Church is dit een kwestie van principe. Wie Jezus volgt nodigt mensen niet uit voor de kerk, maar laat zich uitnodigen voor de activiteiten van de mensen in de wereld. Het gaat mij echter te ver om dit te verheffen tot een theologisch principe. In het Nieuwe Testament werden mensen namelijk al uitgenodigd voor kerkdiensten. Het gebeurde allebei in de vroege kerk: randkerkelijken werden uitgenodigd en buitenkerkelijken werden bezocht. Dat doen we nu nog: randkerkelijken (en dat is een enorme doelgroep in Nederland!) kunnen het beste worden verwelkomd in voor hun begrijpelijke en aansprekende kerkdiensten (zoals de Seeker Sensitive Church doet) en buitenkerkelijken zouden die uitnodiging niet moeten krijgen. Die laatste categorie zou ons geregeld moeten tegenkomen buiten de kerk. En dat leren we dan weer van de Emerging Church.

Wat zijn de favoriete onderwerpen in jullie kerkdiensten? Zowel reformatorische als evangelische kerken maken zich schuldig aan het ‘rondpompen van kennis’. Alleen datgene wat geleerd wordt in de studies en preken wordt beschouwd als Bijbels. En alleen datgene wat Bijbels is mag worden geleerd op de preekstoel en de Bijbelstudie. Met dat laatste (alleen onderwijzen wat Bijbels is) ben ik het eens. Maar dat eerste (alleen wat we onderwijzen is Bijbels)? Bah. Gods Woord is een heel dik boek met heel veel inzichten, verhalen en kennis. Lees dat boek en laat je verrassen door de Bijbel zelf. Dat er een Emerging Church stroming is die ons helpt om op een frisse manier tegen de kerk en de Boodschap te kijken is alleen maar mooi.

De frisse wind van de Emerging Church is de nadruk op sociale gerechtigheid. Dit thema is lange tijd gegijzeld door vrijzinnig georiënteerde kerken, maar dat duurt niet lang meer. Steeds meer kerken zetten zich in voor de armen in onze omgeving. En het belang van het kopen van eerlijke kleding en Fair Trade producten wordt ook steeds vaker genoemd. Nu nog de palliatieve zorg, bejaardenzorg, bidden voor en met zieken, weerstand bieden tegen zelfverrijking, hulp voor suïcidale mensen en werkgroepen voor mensen in crisis (in plaats van kerken in crisis). That Would Jesus Do, toch?


next page next page close

Emerging Church de nieuwe kerk?

U leest een artikel die hoort bij een serie genaamd “The Emerging Church”. Klik op de links om de andere artikelen behorende bij deze serie te lezen.

1. Emerging Church: De nieuwe kerk

2. Emerging Church: Als Jezus zijn.

3. Emerging Church: Kerk en wereld.

4. Emerging Church: Over appels, bomen en bijeenkomsten.

5. Emerging Church: Einde evangelisatie.

 

De Emerging Church, is dat de toekomst voor de kerk? Het is een splinternieuw en heel erg interessant en fris concept, maar wat moeten we hier mee? Moeten we er eigenlijk wel iets mee?

Ik denk het wel, en daarom begin ik een serie over de Emerging Church.

Hier een kort verkennend stuk, maar ik verwacht dat dit gaat uitgroeien tot een hele serie, de komende weken. En daarmee besef ik heel goed dat ik mijn hand in een wespennest steek. De term ‘Emerging Church’ is, zo blijkt, besmet. Berucht zelfs. Na kort onderzoek heb ik vastgesteld dat er op het internet veel meer negatieve als positieve stukken zijn geschreven. Sterker nog: er is nauwelijks iets beschrijvends geschreven, op een Wikipedia-entry na. Een aantal weblogs die zich negatief over de beweging uitspreken -ik heb er vier gelezen – zijn niet de moeite waard. Hun beschrijvingen van de beweging kloppen aantoonbaar niet. Ik heb ze niet uitgelezen omdat ze, soms met veel emotie, allerlei verkeerde leren weerlegden die tot zover ik weet helemaal niet worden geleerd in de Emerging Church beweging. Wie relevante en genuanceerde informatie zoekt kan het beste terecht bij Engelstalige boeken en sites.

 

Wat is de Emerging Church?

Er bestaat geen kerkgenootschap die zich “Emerging Church” noemt. Ook is het niet uitgevonden of gesticht. Het is een beweging die er al een tijdje was voordat deze beschreven werd. De beweging is niet op één plek ontstaan, maar op verschillende plaatsen tegelijkertijd, wereldwijd. De meeste Emerging Church-achtige kerken worden gevonden in Engeland en de Verenigde Staten, maar ook in Nederland zijn ze te vinden. Soms zelfs zonder te weten dat ze Emerging Church of, vrij vertaald, Opkomende Kerk zijn. Zo kan ik me herinneren dat ik jaren geleden (het moet rond 1995 zijn geweest) een groep jongeren ben tegengekomen die de kenmerken vertoonden van een Emerging Church. Ze vierden het avondmaal in de groep, praatten met iedereen over Jezus, waren helemaal verslaafd (hun eigen woorden) aan bidden en ontdekten overal in de wereld Gods aanwezigheid. Dat is typisch Emerging Church. Maar pas in 1999 werd de term “Emerging Church” gebruikt…

De Emerging Church lijkt precies te zijn wat het woord zegt, een opkomende kerk. Een type kerk die aan invloed en ledental wint in de laatste jaren. Maar is het dé opkomende kerk, ofwel: zal de grote meerderheid van kerken binnen twintig jaar de Emerging Church-kenmerken vertonen? Dat denk ik niet. De maatschappij is zo pluriform dat één type kerk niet iedere doelgroep en leeftijdscategorie kan aanspreken. Wel zie ik het gebeuren dat deze kerkvorm een flinke stempel gaat drukken op kerkelijk Nederland binnen, laten we zeggen, een decennium.

 

De kenmerken van de Emerging Church

De Emerging Church is een beweging die op verschillende plaatsen en op verschillende momenten is ontstaan. Al die kerken zijn natuurlijk niet precies hetzelfde. Maar ze hebben een aantal kenmerken gemeen:

  1. Identificatie met Jezus. Ze proberen Jezus na te volgen in deze tijd.
  2. Transformatie van seculiere ruimte. Hun wereldbeeld kent geen scherpe scheiding tussen dat wat heilig en onheilig is. Ze leggen sterk de nadruk op God als schepper.
  3. Leven als gemeenschap. Dit brengen ze tot uitdrukking in het werken in kleine groepen en de nadruk op relaties in plaats van programma’s.
  4. Openheid voor anderen. Het verwelkomen van mensen met andere denkbeelden of levensstijlen
  5. Dienstbaarheid. Ze zijn zeer betrokken in de samenleving.
  6. Geen consumenten maar producenten.
  7. Creativiteit in navolging van de Schepper. Nieuwe expressies in kerk en samenleving.
  8. Anti-autoritair leiderschap. Leiders staan in dienst van de gemeenschap en zijn niet bedoeld om de baas te spelen over anderen.
  9. Spiritualiteit. De spiritualiteit neemt een belangrijke plaats in en wordt op nieuwe manieren beleefd.

Deze kenmerken komen uit het boek “Emerging Churches” van Eddie Gibbs en Ryan K. Bolger. Ze staan overigens ook zo op Wikipedia. Blijkbaar heeft de auteur dezelfde bron gebruikt.

 

Wat vinden we er hier van?

Het is wel zo beleefd om eerst kennis te nemen van een beweging, en dan pas een mening daarover te vormen. Niet te snel iets van vinden dus. De kenmerken hierboven zien er goed uit, maar er zijn ook sprekers actief en boeken op de markt die dingen verkondigen, met name over de Bijbel en het concept ‘waarheid’, waar ik beslist niet achter kan staan. Bij alles wat we zeggen over de Emerging Church moeten we nauwkeurig zijn: wie of wat bedoelen we precies? Het is beter om niet de hele beweging te bestempelen als hemels of duivels, maar om ieder kenmerk op zijn eigen waarde beoordelen. En dan bedoel ik de ieder van de negen kenmerken die Gibbs en Bolger hebben genoemd. Bij ieder kenmerk wil ik me afvragen:

  • Is het waar dat de Emerging Church op dat gebied beter aansluit op de maatschappij dan de reguliere kerk?
  • Sluit het aan bij de eeuwenoude tijdloze boodschap van de Bijbel?
  • Is het praktisch haalbaar? Kunnen we het uitvoeren in een kleine of middelgrote of grote kerk?
  • En tenslotte: wat voor invloed heeft het op de kerkdienst? Daar gaat deze site immers over. Als we iets leren van de Emerging Church, wat let ons om het binnenkort in de praktijk uit te proberen?

De Emerging Church beweging kan ons helpen, als kerkdienst medewerkers. In de eerste plaats om op een frisse manier te kijken naar onze eigen kerk en in de tweede plaats om bewust te worden van de veranderde vragen en behoeften van onze omgeving. Als we die behoeften herkennen in onze eigen omgeving maar niet blij zijn met de manier waarop verschillende Emerging Churches er mee om gaan, dan zullen we creatief moeten zijn en met een beter alternatief moeten komen.

 

Links

Interessant artikel over een Emerging Church in Nederland

VDKCC helpt kerken met hun kerkdienst.


next page next page close

Laat drums beter klinken

Hier is een artikel dat zowel voor muzikanten (drummers) als technici zeer interessant is. Hoe een drumstel te stemmen, en dan even iets uitgebreider dan een drie-stappen-methode.

http://www.soundonsound.com/sos/aug10/articles/drum-tuning.htm


next page next page close

Structuur en Geest

Een bijdrage van Andre en Meta Karst.

In onze gemeente streven we naar goede zang en muziek. We willen God het beste geven. Als we kijken naar onze oefenavonden dan zien we draaiboeken met doordachte afspraken, gestructureerde bladmuziek, ritmes het liefst zo strak mogelijk gespeeld.

Als we in die termen met elkaar spreken, stuiten we soms ook op weerstand. Al zou het maken van afspraken het tegenovergestelde Zijn van geestelijk handelen. Ik wil graag twee teksten uit de Bijbel aanhalen:

Genesis 2:7 – ‘Toen maakte God, de HEER, de mens. Hij vormde hem uit stof, uit aarde, en blies hem levensadem in de neus. Zo werd de mens een levend wezen.’

1 Koningen 9:3 – ‘De HEER zei tegen Salomo: ‘Ik heb het smeekgebed dat je tot mij gericht hebt gehoord. Ik heb de tempel die je gebouwd hebt tot heilige plaats gemaakt, om er voor altijd mijn naam te laten wonen.’

Met betrekking tot de mens: God maakte eerst structuur, een lichaam, en dan blaast hij Zijn adem er in, dan geeft Hij Zijn Geest.
Met betrekking tot de tempel: God liet Salomo structuur, een gebouw, maken en daarna maakte hij het tot een heiligdom, door Zijn Naam er te laten wonen.

God verbindt Zijn Geest niet aan chaos of aan iets dat niets is, maar juist aan structuur. Zo ervaar ik dat ook vaak. Ons praktisch werk wordt beloond met oefenmomenten en diensten waar heel duidelijk de werking en aanwezigheid van Gods Geest geproefd wordt.


next page next page close

Kijk, water

Een paar jaar geleden maakte ik samen met nog een aantal mensen een kleine documentaire over een niet gelovig iemand die voor het eerst naar de kerk ging. Daar heb ik bijzonder veel van geleerd. Ook veel respect gekregen voor mensen die de drempel naar de kerk over durven te komen.

Eén opmerking is me altijd bij gebleven. Toen deze jongeman werd gevraagd wat volgens hem het verschil was tussen christenen en niet-christenen, zei hij: “Christenen leven volgens de regels van een boek. Ik heb niet zo’n boek. Maar volgens mij is er verder niet veel verschil.”

Dit antwoord boeit mij. Is ons kenmerk dit boek? Betekent Christen zijn “leven naar het boek?” Ja. Dat is gedeeltelijk waar. Maar Jezus volgen betekent meer. Het betekent dat je dag aan dag optrekt met iemand die je onderwijst. Zijn liefde aan je duidelijk maakt. Die jou vraagt om dingen te doen. Of juist niet. Advies geeft. Christenen zijn niet alleen mensen van het boek, maar ook de mensen van de directe lijn met God.

Tweeduizend jaar geleden heeft een arts, genaamd Lucas, een geschiedenis opgeschreven over een ontmoeting tussen een man die een directe lijn met God  had en een belangrijk politicus die alleen maar de Bijbel kende als een set met leefregels. We gaan dat nu lezen: Handelingen 8 vers 26 tot 40.

26 Een engel van de Heer zei tegen Filippus: ‘Ga tegen de middag naar de verlaten weg van Jeruzalem naar Gaza.’ 27 Filippus deed wat hem gezegd werd en ging naar die weg toe. Daar kwam hij een Ethiopiër tegen, een eunuch, een hoge ambtenaar van de kandake, de koningin van Ethiopië, die belast was met het beheer van haar schatkist. Hij was in Jeruzalem geweest om daar God te aanbidden 28 en zat nu op de terugweg in zijn reiswagen de profeet Jesaja te lezen. 29 De Geest zei tegen Filippus: ‘Ga naar die man daar in de wagen.’ 30 Filippus haastte zich naar hem toe en hoorde hem de profeet Jesaja lezen, waarop hij vroeg: ‘Begrijpt u ook wat u leest?’ 31 De Ethiopiër antwoordde: ‘Hoe zou dat kunnen als niemand mij uitleg geeft?’ Hij nodigde Filippus uit om in te stappen en bij hem te komen zitten. 32 Dit was het schriftgedeelte dat hij las: ‘Als een schaap werd hij naar de slacht geleid; als een lam dat stil is bij zijn scheerder deed hij zijn mond niet open. 33 Hij werd vernederd en hem werd geen recht gedaan, wie zal van zijn nakomelingen verhalen? Want op aarde leeft hij niet meer.’ 34 De eunuch vroeg aan Filippus: ‘Kunt u me zeggen over wie de profeet het heeft? Over zichzelf of over een ander?’ 35 Daarop begon Filippus met hem te spreken over het evangelie van Jezus, waarbij hij deze schrifttekst als uitgangspunt nam. 36 Onderweg kwamen ze bij een plaats waar water was, en de eunuch zei: ‘Kijk, water! Waarom zou ik niet gedoopt kunnen worden?’  38 Hij liet de wagen stilhouden en beiden liepen het water in, zowel Filippus als de eunuch, waarna Filippus hem doopte. 39 Toen ze uit het water kwamen, greep de Geest van de Heer Filippus en nam hem mee, en de eunuch zag hem niet meer, maar vervolgde zijn weg vol vreugde. 40 Filippus werd gevonden in Azotus; van daar reisde hij verder en verkondigde in alle steden het evangelie, tot hij in Caesarea aankwam.

Uit welk Bijbelboek hebben we net gelezen? Handelingen. Handelingen van wie? Handelingen van de apostelen? Nee. Filippus was immers geen apostel… De titel klopt eigenlijk niet. Een betere naam voor dit Bijbelboek is: “de Handelingen van God.”

Het laat namelijk zien hoe God ingrijpt in de geschiedenis.

  • We lezen hoe Hij de gemeente laat ontstaan met pinksteren,
  • Hoe Hij wonderen door de handen van de volgelingen van Jezus doet,
  • Hoe hij duidelijk maakt aan iedereen dat het evangelie ook voor niet-Joden is,
  • En hoe Godsmannen en –vrouwen worden geleid en gestuurd door God, soms zelf tot op het kleinste detail.

En deze tijd duurt nog steeds voort. Sommige christenen denken echter dat de tijd van een sprekende en handelende God voorbij is. Ze zijn mensen van het boek. Ze bidden, leven christelijk en gaan naar de kerk. Ze lezen de Bijbel en leven daar naar, maar zijn zich niet geheel bewust van het feit dat de God waar ze over lezen een aanwezige, levende en handelende God is.

Maar de God van de Bijbel, van het boek Handelingen is een God die handelt! Lees bijvoorbeeld eens wat hij doet in deze geschiedenis. Vers 26: Een engel van de Heer zei tegen Filippus: ‘Ga tegen de middag naar de verlaten weg van Jeruzalem naar Gaza.’ Hij stuurt Filippus naar de weg richting Gaza. Soms fluistert de Heilige Geest je iets in. Een voorganger van een grote kerk liep een paar jaar geleden op het vliegveld en de Heilige Geest maakte hem duidelijk dat hij twee jongemannen moest aanspreken. Hij wist niet waarom, maar hij deed het toch maar. Na een kort gesprek kwam hij er achter dat zij dat weekend voor het eerst in een kerk waren geweest. Om precies te zijn: die waar hij voorganger was. Ze waren onder de indruk van wat ze hadden meegemaakt maar hadden allebei God gevraagd of Hij, nog voordat ze op het vliegtuig zouden stappen, hen een teken wilde geven. Wat als die voorganger niet had geluisterd? Gelukkig deed hij dat wel, en gelukkig deed Filippus in deze geschiedenis het ook, anders was het een kort verhaal geweest.

Pas als Filippus op die weg richting Gaza wandelt, krijgt hij verdere instructies. Vers 29: De Geest zei tegen Filippus: ‘Ga naar die man daar in de wagen.’ En tenslotte, nadat deze missie voltooid is, neemt de Geest Filippus mee naar Azotus. Volgende missie. Wat een leven!

Twee dingen vallen op. Ten eerste geeft God heel weinig informatie. Ook in onze levens laat God telkens maar één stap zien. Hij verwacht van ons dat we gehoorzamen en komt dan pas met de vervolgstappen. Je verliest feitelijk de controle over je leven.

Filippus was succesvol in het gebied Samaria. De mensen hingen aan zijn lippen en velen kwamen tot geloof. Als het geloof daar zo effectief en efficiënt verbreid kan worden, waarom dan weggaan. Er was geen enkele reden om naar die weg te gaan lopen. Ten eerste is het een flinke wandeling, ten tweede: je gaat dat hele eind toch niet lopen tegen de middag? Het is bloedheet daar op de weg! En er is niemand. Als de Heilige Geest het hem had ingefluisterd, had Filippus het van hem afgeschud, maar gelukkig werd het gezegd door engel. Uiteindelijk leidt het er toe dat een invloedrijk persoon een getuige van Jezus wordt. De eerste Afrikaanse christen.

En vandaag werkt God precies hetzelfde. Als je een opdracht krijgt van God, voer ‘m dan uit. Achteraf kom je er vaak wel achter waarom. Soms ook niet trouwens. De wereld zit ingewikkeld in elkaar. Wij mensen kunnen het niet doorzien.

Wat ook opvalt: Het leven wordt geregiseerd. God heeft duidelijk de regie in handen. Kijk eens naar de ‘toevalligheden’ in deze geschiedenis. Filippus komt aanlopen, en net is de Ethiopiër bezig in Jes. 53. Dan heeft Filippus net de doop uitgelegd, en ja hoor. Kijk, water.

God werkt nog steeds op dezelfde manier. Toeval bestaat natuurlijk gewoon, maar soms is het net té toevallig. Een paar maanden geleden waren wij bezig onze achtertuin te verbouwen, en op woensdag zou een grote hoeveelheid zand, 12 kuub, aan de voorzijde van ons huis worden afgeleverd. Hoe wij die enorme berg naar onze achtertuin zouden verhuizen, daar hadden we nog niet over nagedacht.

Die zondag sprak ik in een kerk en na afloop van de dienst schudde ik de handen van de mensen. Bij één man die me de hand kwam schudden, leek het alsof God tegen mij zei: met die man moet je gaan praten. Ik sta nog niet een minuut met hem te praten en hij begint uit zichzelf te vertellen dat hij net dat weekend met een groep mensen 12 kuub had gekruid naar iemands achtertuin. Natuurlijk zeg ik: “Dat is toevallig, woensdag wordt bij ons ook zoveel zand gebracht.” De conclusie van het verhaal is dat mensen die wij helemaal niet kenden, ons uit de brand hebben geholpen.

God bestaat en Hij is niet veranderd. Hij is te vertrouwen en Hij handelt, ook nu nog.

 

God handelt als wij gehoorzamen.

Wat leren we uit dit tekstgedeelte? God handelt als wij gehoorzamen. Als Filippus niet had gehoorzaamd, was dit niet gebeurd. Als ik niet had geluisterd naar Gods Geest in die kerk, dan hadden mijn vrouw en ik 12 kuub moeten verhuizen over ongeveer 100 meter.

Je hoeft niet supergeestelijk te zijn. Wij hadden niet eens gebeden voor die bult zand. Wij hadden met ons mosterdzaad-geloof moeten zeggen: “Berg zand, richt u op en stort u in de achtertuin.” Maar wonderen hangen niet af van ons geloof, maar van de grootheid van God. Maar we moeten wel bereid zijn. Soms is Gods werk in ons leven helemaal niet leuk. Kijk eens naar de profeet Hosea, God vroeg hem te trouwen met een ontrouwe prostituee. Of kijk naar de profeet Jeremia; Jeremia’s profetieën werd hem echt niet in dank afgenomen.

De vraag is niet hoe geestelijk je bent, of hoe religieus. De vraag is: ben je bereid om te gehoorzamen.

 

God handelt als wij bereid zijn los te laten.

Ten tweede: God handelt, als wij bereid zijn los te laten.

Er zit een boodschap verborgen in de tekst. Die boodschap zit in vers 39 en 40: 39 Toen ze uit het water kwamen, greep de Geest van de Heer Filippus en nam hem mee, en de eunuch zag hem niet meer, maar vervolgde zijn weg vol vreugde. 40 Filippus werd gevonden in Azotus. In de NBV vertaling staat dat hij in Azotus terecht kwam, maar dat is om de zin mooi te laten lopen. Het staat niet in de oorspronkelijke Griekse tekst. Waarom staat het daar zo?

Ongetwijfeld, om te verwijzen naar een andere tekst in de Bijbel, namelijk 2 Koningen hoofdstuk 2. Daar wordt precies dezelfde zinsbouw gebruikt. In dat hoofdstuk lezen we dat Elia wordt opgenomen in de hemel. Elisa ziet dat en weet dat hij, Elisa, de nieuwe profeet zal zijn voor Israël. De andere profeten kunnen kunnen dat niet accepteren. Elia was hun geloofsheld. Dat was hun Godsman. Die wist hoe het zat. En nu moesten ze het doen met Elisa? In vers 16 lezen we dat ze met een ander voorstel komen:

16 de profeten zeiden: ‘We hebben vijftig flinke mannen bij ons. Laat die uw meester gaan zoeken. Misschien heeft een geest van de HEER hem opgetild en ergens op een berg of in een dal neergeworpen.’ ‘Doe dat niet,’ zei Elisa, 17 maar ze drongen zo aan dat hij ten slotte hun aanbod aannam. Vijftig mannen werden erop uitgestuurd en zochten drie dagen lang, maar ze vonden Elia niet. 18 Toen ze terugkwamen bij Elisa, die in Jericho zijn intrek had genomen, zei hij tegen hen: ‘Ik had u toch gezegd dat u niet moest gaan zoeken?’

Terug naar onze tekst: De Ethiopiër is net gedoopt. Hij droogt zijn hoofd af met een handdoek en als hij de handdoek wegtrekt, is Filippus weg. Hoe reageert hij? Gaat hij zoeken? Nee. Hij vervolgde zijn weg vol vreugde.  En Filippus ‘werd gevonden’ in Azotus. Met een dikke knipoog naar Elia, die niet gevonden werd.

God handelt, als wij bereid zijn los te laten. Als God alleen kan werken door onze godsmannen heen, onze methoden, onze kerk, onze structuren, onze organisatie en onze theologie heen, dan gaan we veel missen. Want God is groter dan onze methoden, kerk, structuren, organisatie, godsmannen en –vrouwen, en zelfs groter dan onze theologie.

Vraag God in gebed om alles, maar vertel hem niet HOE hij dat moet doen. Je verspilt je adem. Denk je nu werkelijk dat de God die het heelal schept en onderhoudt, zich aan jouw regels gaat houden.

 

God handelt als wij geen uitvluchten verzinnen.

Tenslotte: God kan door ons heen handelen, als wij geen uitvluchten verzinnen. Als Filippus had getwijfeld, dan waren ze het water al voorbij geweest. Hoeveel waterplasjes denkt u dat er zijn op de route van Jeruzalem naar Gaza? Niet veel. God biedt ons kansen, telkens opnieuw. Mist u een keer een aanwijzing van Gods Geest, dan komt er wel weer een nieuwe kans. Maar dit leven is eindig. Als je weet dat je iets moet doen: je aansluiten bij de gemeente, een taak op je nemen, een bezoek brengen aan iemand, vergeving vragen, noem maar op, waarom doe je het dan niet vandaag? Als je weet dat je je moet laten dopen, waarom stel je dat dan uit? Ik daag je uit om vandaag nog God te volgen. Laten we niet alleen de mensen van het boek zijn, maar ook de mensen met het lijntje met God.


next page next page close

Korting voor kerken

Inspirerende acties, misschien iets voor jouw kerk?


next page next page close

Sprekers, luister…

Wel eens een gesprek gehad met iemand die heel enthousiast aan het vertellen is, maar jou niet zo kan boeien? Vast wel en dat is niet zo erg. Even geïnteresseerd knikken, vriendelijk antwoorden en dan gauw van onderwerp of gesprekspartner wisselen. Wel is het erg, als je verplicht bent vijftien of zelfs veertig minuten te moeten luisteren naar deze persoon. En het is verschrikkelijk als vijftig of zelfs duizend mensen tegelijkertijd moeten gaan luisteren naar iets wat maar niet kan boeien.

Sommige predikers in de kerk krijgen het voor elkaar om honderden mensen soms meer dan een half uur te vervelen. En dan ook nog met Gods Woord! Hoe doen ze dat? Hier een aantal adviezen die je als spreker niet moet gaan opvolgen.

  1. Maak je punt door jezelf voortdurend te herhalen. Zeg het nog een keer maar dan op een andere manier. Gebruik net even andere woorden. Je moet het ook nog anders omschrijven. Breng op verschillende wijze dezelfde boodschap, opnieuw herformuleren. Melk het zo lang mogelijk, zo uitgebreid mogelijk, zo vaak mogelijk, zo frequent mogelijk, zo breedsprakig mogelijk uit.
  2. Maak weinig gebruik van werkwoorden en vooral veel gebruik van bijvoeglijke naamwoorden. Zo houd je een saaie, oninteressante, slaapverwekkende, ondoorkombare, onbegrijpelijke, langdurige preek.
  3. LEG NADRUK OP IEDERE ZIN. ROEP HET UIT DOOR DE ZAAL. NEGEER HET FEIT DAT JE EEN MICROFOON HEBT GEKREGEN (DIE ZULLEN ZE INMIDDELS TOCH AL HEEL ZACHT HEBBEN GEZET). DOE ALSOF JE EEN PROFEET BENT DIE OP EEN BERG STAAT TE SCHREEUWEN.
  4. Maak veel uitstapjes. Daarmee bedoel ik: Grijp regelmatig de gelegenheid om van je onderwerp af te dwalen. Op een gegeven moment zijn mensen de weg kwijt in de preek en weten ze niet meer wat een uitstapje is en waar de preek over moest gaan. Blijkbaar is het onderwerp van de preek niet interessant genoeg, dat je die uitstapjes denkt nodig te hebben om mensen bij de les te houden? Misschien is de boodschap te simplistisch? Sprekers onderschatten regelmatig hun gehoor.
  5. Vertel veel clichés. 80% van de mensen in de zaal zitten daar (bijna) elke week en zullen moeten worstelen om hun aandacht te houden bij een preek die ze bijna kunnen voorspellen.
  6. Spreek zonder emotie. Combineert heel mooi met punt 3. Spreek zonder emotie op luide toon.
  7. Geef informatie die helemaal niet relevant is voor de mensen. Volgende week misschien een vers uit het telefoonboek?
  8. Geef indirecte boodschappen af. Spreek bijvoorbeeld een zin uit als: “Wij mogen elkaar dienen.” Daarmee zeg je niet alleen dat we elkaar behoren te dienen, maar ook dat we dat vanzelfsprekend leuk behoren te vinden. Een ander voorbeeld is: “In onze stille tijd vergeten we soms God te danken.” Daarmee wijzen we onze toehoorders niet alleen op het gebrek aan dankbaarheid, maar wordt ook aan de toehoorder duidelijk dat iedereen vanzelfsprekend trouw stille tijd houdt. (Tenminste, als de toehoorder weet wat stille tijd is.)
  9. Spreek uitsluitend uit overbekende bijbelgedeelten. De Bijbel is een dik boek met genoeg informatie om een leven lang te bestuderen, maar beperk je tot de evangeliën, Genesis, de makkelijkste brieven van Paulus en Jesaja 53 en dan is het dienstbezoek wel tevreden. Waarom zou je ploeteren op de tekstgedeelten die je minder goed kent, als je mensen zo fijn in slaap kunt sussen met een bijbeltekst die ze al bijna op kunnen zeggen?

Een beetje sarcastisch geschreven misschien, maar de boodschap is duidelijk. En ach, ik spreek zelf ook, dus ik neem mezelf ook een beetje op de hak.

Beste sprekers, luister: laten we iedere seconde van de preek inslaan als een bom? Dat moet lukken; de Bijbel heeft atoomkracht.


next page next page close
thumbnail Kerstnachtdienst VBG 2012 zoom
next pagenext page

Lofprijs en aanbidding veranderd

Lofprijs en aanbidding veroveren de wereld. En dat is goed; Als je het eerste deel over...
article post

vGK Noordwolde – de liturgie

Aanstaande zondagavond speel & spreek ik in de voortgezet Gereformeerde Kerk te...
article post

De 10 voordelen van arm zijn

Denk je ook wel eens dat je te weinig geld hebt? Als je in Nederland woont is dat...
article post

Emerging Church deel III – kerk en wereld

U leest een artikel die hoort bij een serie genaamd “The Emerging...
article post

Emerging Church deel II – Als Jezus

U leest een artikel die hoort bij een serie genaamd “The Emerging...
article post

Emerging Church de nieuwe kerk?

U leest een artikel die hoort bij een serie genaamd “The Emerging...
article post

Laat drums beter klinken

Hier is een artikel dat zowel voor muzikanten (drummers) als technici zeer interessant...
article post

Structuur en Geest

Een bijdrage van Andre en Meta Karst. In onze gemeente streven we naar goede zang en...
article post

Kijk, water

Een paar jaar geleden maakte ik samen met nog een aantal mensen een kleine documentaire...
article post

Korting voor kerken

Inspirerende acties, misschien iets voor jouw kerk? 10% korting op alle zeer goedkope...
article post

Sprekers, luister…

Wel eens een gesprek gehad met iemand die heel enthousiast aan het vertellen is, maar jou...
article post
thumbnail Kerstnachtdienst VBG 2012 article post